other بررسی تطبیقی آراء مفسران در فراز «ثُمَّ أَنْشَأْنَاهُ خَلْقًا آخَرَ» (المؤمنون، ۱۴) با تکیه بر آراء دکتر برومند تخصصي Special پژوهشي Research <i><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:IRBadr">در تفسیر عبارت <b>&laquo;ثُمَّ أَنشَأْنَاهُ خَلْقًا آخَرَ&raquo;</b> در آیه 14 مؤمنون، اغلب مفسران این عبارت را حمل بر معنای نفخ روح کرده‌اند. اما برخی مفسران، آنها&nbsp; مربوط به رشد و مراحل جسمانی انسان دانسته‌اند. عده‌ای نیز هرچند در عمل به نفخ روح رسیده‌اند اما در ظاهر به مصداقی اشاره نموده‌اند که در واقع به تعابیر نفسانی نزدیک است. مجموع نظرات مفسران به چهار دسته کلی تفسیم‌بندی می‌شود. دسته اول که پر طرفدارترین دسته است، معنای عبارت را نفخ روح دانسته‌اند. دسته دوم نیز در تعابیر خود به مصادیق نفسانی اشاره کردند هرچند در نتیجه با دسته اول تفاوتی ندارند. اما دسته سوم به مراحل مربوط به جسم و رشد جسمانی انسان استناد نموده‌اند و دسته چهارم نیز مفسرانی‌اند که یا هیچ‌گونه اظهار نظری نداشته‌اند و یا تنها به متفاوت‌بودن این مرحله با مراحل قبلی اشاره کرده‌اند. اختلاف آراء مفسران و حتی مفسران معاصر، ضرورت این بررسی را نشان می‌دهد. این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی در ابتدا به استخراج و دسته‌بندی آراء مفسران موجود در این فراز پرداخته، سپس با ارزیابی دلایل هر رأی و بررسی ارتباط آیات، نشان می‌دهد نظرات دسته اول هرچند ناقص است؛ اما به مراد نهایی نزدیک‌تر و قابلیت دفاع بیشتری دارد. در این پژوهش به تأثیر بررسی ارتباط آیات در تشخیص رأی صحیح در تفسیر تطبیقی، توجه شده است. همچنین توضیح خواهد داد که خداوند در این فراز به معرفی خلقتی متفاوت با حالات مادی قبل پرداخته تا برای نفخ روح زمینه سازی کند و این حالت نفس است و هرچند در پی نفی نفخ روح نبوده اما مقصود او معرفی نمودن نفس بوده است.</span></span></span></i> <i><span style="font-size:8.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;">In interpreting the phrase thumma anshaʾnāhu khalqan ākhara (Q 23:14), most exegetes have understood it to refer to the breathing of the spirit (nafkh al‑rūḥ). However, some commentators have interpreted it as referring to the physical growth and bodily stages of human development. Others, while ultimately endorsing the notion of spirit‑breathing, have outwardly referred to instances that in fact approach psychological or soul‑related interpretations. Overall, exegetical opinions on this phrase can be classified into four main categories. The first and most widely supported view interprets the phrase as the breathing of the spirit. The second group refers to psychological or soul‑related manifestations, though in conclusion their view does not substantially differ from the first. The third group attributes the phrase to bodily stages and physical growth, while the fourth consists of exegetes who either refrain from offering a clear opinion or merely note that this stage differs from the preceding ones. The diversity of interpretations&mdash;among both classical and contemporary commentators&mdash;demonstrates the necessity of a comparative study. Employing a descriptive‑analytical method, this study first extracts and categorizes the exegetical views concerning the phrase. It then evaluates the arguments supporting each position and examines the interrelationship of the surrounding verses. The findings suggest that although the first category&rsquo;s interpretation (breathing of the spirit) is not without limitations, it is closer to the intended meaning and more defensible than alternative views. The study further highlights the importance of analyzing intra‑Qur&rsquo;anic coherence in determining the most accurate interpretation within comparative exegesis. It argues that in this verse, God introduces a mode of creation distinct from the prior material stages in order to prepare the ground for the breathing of the spirit. This distinct stage refers to the nafs (soul/self). While the verse does not deny the breathing of the spirit, its primary purpose is to introduce the reality of the nafs as a creation belonging to the realm of none-material (amr) rather than mere material creation (khalq).</span></span></span></i> سوره مؤمنون, «خَلْقًا آخَرَ» (المؤمنون, 14), نفس, امر و خلق, ارتباط آیات, دکتر برومند. Sūrah al‑Muʾminūn, Khalqan Ākhara (23:14), Nafs, None-Material (Amr) and Creation (Khalq), Coherence of Verses. 149 174 http://pdmag.ir/browse.php?a_code=A-10-323-238&slc_lang=other&sid=1 Amir Hossein Attarzadeh امیرحسین عطارزاده ah.attarzade@stu.yazd.ac.ir 10031947532846006229 10031947532846006229 No Amir Joudavi امیر جودوی amirjoudavi@yazd.ac.ir 10031947532846006230 10031947532846006230 Yes Samiyeh Shahbazi سامیه شهبازی samiyeh.shahbazi@yazd.ac.ir 10031947532846006231 10031947532846006231 No