pazhuhesh dini

other نگاهی روش شناسانه بر مطالعات ادبی قرآن موردکاوی کتاب "التصویر الفنی فی القرآن" اثر سید قطب A Methodological Perspective on Literary Studies of the Quran: A Case Study of Al-Taswīr al-Fannī fī al-Qur’ān by Sayyid Qutb تخصصي Special پژوهشي Research این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی روش‌شناسی سید قطب در کتاب التصویر الفنی فی القرآن می‌پردازد. هدف اصلی، تحلیل دو محور کلیدی «عینیت» و «کل‌نگری» در رویکرد وی است  و این مهم در سه چارچوب نظری تحلیل شد: 1- اثبات‌گرایی (تکیه بر مشاهده تجربی)، 2- تفسیرگرایی (تأکید بر فهم ذهنی)، 3- رئالیسم انتقادی (ترکیب نقد و فهم). یافته‌ها نشان می‌دهد سید قطب از سویی با تأکید بر «منطق وجدانی» (درک شهودی و قلبی معانی قرآن) و مفاهیمی مانند «بداهت ادراک»، به مکتب تفسیرگرایی (هرمنوتیک) نزدیک می‌شود که بر «اصل همدلی» تأکید دارد. از سوی دیگر، با نقدپذیری، توجه به ترتیب نزول آیات و بهره‌گیری از روش‌های میان‌رشته‌ای (مانند تحلیل موسیقایی و تصویرسازی)، وجوهی از رئالیسم انتقادی را نیز نشان می‌دهد. نوآوری این تحقیق در تبیین تعامل پیچیده‌ی این روش‌ها و ارائه‌ی الگویی منسجم برای خوانش ادبی قرآن است که هم از ذهنیت‌گرایی محض پرهیز می‌کند و هم به محدودیت‌های روش‌های تجربی توجه دارد. This study adopts a descriptive-analytical approach to examine Sayyid Qutb’s methodology in Al-Taswīr al-Fannī fī al-Qur’ān. Its main objective is to analyze two central dimensions of his approach, namely objectivity and holism, within three theoretical frameworks: positivism (with its emphasis on empirical observation), interpretivism (with its focus on subjective understanding), and critical realism (which integrates critique and interpretation). The findings indicate that, on the one hand, Qutb’s emphasis on manṭiq wijdānī—that is, the intuitive and affective apprehension of Qur’anic meanings—and concepts such as the immediacy of perception align him with the interpretivist tradition, particularly hermeneutics, which emphasizes the principle of empathy. On the other hand, his critical openness, attention to the chronological order of Qur’anic revelation, and use of interdisciplinary methods such as musical analysis and imagery also reveal elements of critical realism. The originality of this study lies in clarifying the complex interaction of these approaches and in proposing a coherent model for the literary reading of the Quran that avoids both radical subjectivism and the limitations of purely empirical methods. روش‌شناسی, سید قطب, التصویر الفنی فی القرآن, عینیت, کل‌گرایی. Methodology, Sayyid Qutb, Al-Taswīr al-Fannī fī al-Qur’ān, Objectivity, Holism. 199 225 http://pdmag.ir/browse.php?a_code=A-10-323-240&slc_lang=other&sid=1 Seyyed Hossein Seyyedi سیدحسین سیدی seyedi@um.ac.ir 10031947532846006234 10031947532846006234 No Saeideh Momayezi سعیده ممیزی Sa.momayezi@mail.um.ac.ir 10031947532846006235 10031947532846006235 Yes