[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 20، شماره 42 - ( بهار و تابستان 1400 ) ::
دوره 0 ، شماره 28 ، بهار و تابستان 1393 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی تطبیقی آیات الجنّه مکّی و مدنی از حیث ساختار و مضمون
فاطمه دست رنج1، علیرضا طبیبی
چکیده:   (100 مشاهده)
در اندیشۀ دینی، «جنّت» جایگاه ابدی نیکوکاران و کانون نعمات الهی است، لذا واکاوی گزاره­های قرآنی در توصیف بهشت و نیز ابعاد فرازمانی و فرامکانی قرآن کریم در این حوزه، ضرورتی غیر قابل انکار است. این نوشتار با روش توصیفی - تحلیلی درصدد بررسی آیات­الجنّه در سوره­های مکّی و مدنی است. نتایج این پژوهش در دو بُعد ساختاری و مضمونی، حاکی از آن است که در بُعد ساختاری، سطح آوایی آیات الجنّه مکّی از نظم آهنگ بیشتری برخوردار است. «انذار و تبشیر» و توصیف معاد، محور اصلی سوره­های مکّـی اسـت لذا لحنها و ریتمهای آیات­، مخاطب را در درک بهتر صحنه­های قیامـت تهییج می­کند. در بُعد مضمونی، توصیف نعمات مادی در آیات­الجنّه مکّی، فراوانی و تکرار بیشتری دارد. اما در آیات الجنّه مدنی نمود ابعاد معنوی بیشتر است و واژگان مشترک در آیات­الجنّه مدنی که حلقه اتصالی را میان سور مختلف برقرار کـرده دلیلی بـرای کشـف مفـاهیم مشترک سور و بیانگر شرایط و لوازم ورود به بهشت است. قرآن ویژگی های­متعدد بهشت و امور مختلف مربوط به زمان­ها و مکان­های گوناگون را در نظام و چها­رچوبی ترسیم کرده که پس از تأمل درباره موضوع­های متعدد می­توان به وحدت موضوعی آیات­الجنّه رسید. آوا و موسیقی آیات الجنّه، متناسب با سیاق معنی و مضامین سخن و اوضاع و مقتضیات مربوط به سخن دگرگون می‌شوند و به این ترتیب رابطه دقیقی بین مضامین و ساختار آیات الجنّه حاکم است. هماهنگی آیات­الجنّه با شرایط مخاطبان، وجهی از اعجاز بلاغی قرآن است که با کاربست الفاظ و تعابیر مردم عصر نزول و بدون  تأثیر پذیری از فرهنگ آنان، بُعد فرا زمانی یافته و از مرز واقع‌گویی خارج نشده است.  
واژه‌های کلیدی: آیات الجنه، مکی، مدنی، سطوح ساختاری، مضمون.
متن کامل [PDF 357 kb]   (43 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1400/2/13 | پذیرش: 1400/2/10 | انتشار: 1400/2/10
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Dastranj F, Tabibi A. A Comparative Study of the Meccan and Medinan al-Jannah Verses in Terms of Structure and Theme. 3. 2021; 20 (42) :107-129
URL: http://pdmag.ir/article-1-1316-fa.html

دست رنج فاطمه، طبیبی علیرضا. بررسی تطبیقی آیات الجنّه مکّی و مدنی از حیث ساختار و مضمون. پژوهش دینی. 1400; 20 (42) :107-129

URL: http://pdmag.ir/article-1-1316-fa.html



دوره 20، شماره 42 - ( بهار و تابستان 1400 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مجله پژوهش دینی pazhouhesh dini
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4311